Ինչու՞ Ղազախստանը որոշեց հարվածել Ռուսաստանին մեջքի հետևից

Երբ այս տարվա սկզբին Ղազախստանում բռնկվեցին անկարգությունները և Մոսկվան ՀԱՊԿ-ի զորքերը մտցրեց այդ երկիր՝ պաշտպանելու համար նախագահ Կասիմ-Ժոմարտ Տոկաևի իշխանությունը, շատերը սկսեցին կանխատեսել, թե իբր դրա արդյունքում Տոկաևը կարող է հայտնվել ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինի գրպանում: Մենք այն քչերից էինք, որ նշում էինք ճիշտ հակառակը, Տոկաևի դեմքով Ղազախստանը ավելի է հեռանալու Մոսկվայի ազդեցությունից: Եվ, ահա, ռուս-ուկրաինական պատերազմը դարձավ դրա վառ ապացույցը:

Թեև Աստանան հայտարարել է, որ «չեզոք» դիրք ունի այս կոնֆլիկտում, գործնականում նրա բոլոր քայլերը հուշում են հակառակի մասին:

Նախ պատերազմից անմիջապես հետո Ղազախստանում արգելափակվեցին ռուսական հիմնական հեռուստաալիքները՝ ռուսական Առաջին ալիքը, ՆՏՎ-ն, «Ռոսիա 1»-ը, «Ռոսիա 24»-ը, «Միռ 24»-ը: Կարելի է ասել, որ Տոկաևը փաստացի արգելափակեց ռուսական քարոզչամեքենայի գործունեությունը իր երկրում:

Ավելին, նա հայտարարեց, որ «...ճանաչում է Ուկրաինայի տարածքային ամբողջականությունը...», իսկ նրա նախարարները մեկը մյուսի հետևից սկսեցին նշել, որ ոչ Ղրիմը, ոչ էլ Դոնբասի հանրապետությունները չեն ճանաչվի Աստանայի կողմից:

Դա էլ էր քիչ, Տոկաևի վարչակազմի ղեկավարի տեղակալ Թիմուր Սուլեյմենովը Բրյուսել իր այցի ընթացքում հայտարարեց, որ «...Ղազախստանը հետամուտ կլինի պահպանել բոլոր այն պատժամիջոցները, որոնք կկիրառվեն Մոսկվայի և Մինսկի  վրա...»:

Դրանից հետո, արդեն ռուսական փորձագիտական շրջանակները շփոթված սկսեցին նշել, թե ԵԱՏՄ-ի միասնականությունը փաստացի փլուզման եզրին է:

Ավելին, Տոկաևը այս վերջին օրերին, որոշել է խրախուսել երկրի հակառուսական շրջանակներին և հակառակը, պատժել նրանց, ովքեր այս կամ այն ձևով աջակցում են Մոսկվայի գործողություններին Ուկրաինայում:

Օրինակ, Աստանայի ռուսական թատրոնի շարքային ռեժիսորի օգնական Արտյոմ Շուրովին հեռացրել են աշխատանքից միայն նրա համար, որ նա ֆեյսբուքում աջակցել է ռուսների գործողություններին Ուկրաինայում:

Իսկ, ահա, հակառուսական հայտնի ազգայնական Մուխթար Թայժանիին թույլ են տվել գրանցել կուսակցություն, որն առավոտից երեկո պետք է փնովի ռուսներին:

Այս ամենը պատահական բնույթ չի կրում և դա ամենևին էլ կապված չէ բացառապես Տոկաևի անձի հետ:

Ինչպես Խորհրդային նախկին քննիչ Թելման Գդլյանն էր ասում, չկա առանձին վերձրած ղազախական, ուզբեկական կամ հայկական հարց, կա կրեմլյան խնդիր: Եվ, ահա, հիշելով նրա միտքը, կարելի է ասել, որ Ուկրաինայի, Վրաստանի, Հայաստանի, Ղազախստանի խնդիրները հետևություն են մեկ այլ խնդրից՝ այն է Մոսկվան այս քսան տարվա ընթացքում այդպես էլ չհասկացավ, որ 21 դարում, այսպես կոչված, «փափուկ» ուժի գործոնն են աշխատեցնում, այլ ոչ թե կարմիր դրոշը տնկում տանկի վրա ու ռազմական գործողությունների են անցնում հարևան երկրներում:

Իսկ ինչու՞ Մոսկվան այդպես էլ չկարողացավ «ճիշտ» աշխատանք կազմակերպել իր գործընկեր պետությունների ժողովուրդների հետ, դա արդեն այլ խոսակցության թեմա է:

Սա է իրականությունը:

Արտակ Հակոբյան