Ի՞նչ կարող է հետևել Պուտինի կողմից Դոնբասի հանրապետությունների ճանաչմանը. Կլինի՞ պատերազմ, թե՝ ոչ

Միջազգային գրեթե բոլոր փորձագետները փորձում են գուշակել հետևյալ հարցերի պատասխանները, ի՞նչ պատժամիջոցներ կարող են սպասել Ռուսաստանին, և կբռնկվի՞ արդյոք նոր պատերազմ Դոնբասում, թե՝ ոչ:

Պետք է նշել, որ այս հարցադրումների պատասխաններն ուղղակի շաղկապված են իրար հետ: Օրինակ, եթե այս ճանաչումից հետո Դոնբասում պատերազմ չբռնկվի, ապա այդ պարագայում Ռուսաստանի դեմ պատժամիջոցների չափը սահմանափակ բնույթ կունենա: Օրինակ, «Ռուսական հոսք-2»-ի աշխատանքները ժամանակավորապես կսառեցվեն, Դոնբասի և Լուգանսկի Հանրապետությունների հետ համագործակցող  տնտեսական սուբյետկների դեմ պատժամիջոցներ և այդ կարգի այլ որոշումներ կլինեն, և նման այլ փոքր քայլեր: Իսկ եթե այս ամենից հետո Դոնբասում բռնկվի լայնամասշտաբ պատերազմ, և այն դուրս գա Դոնբասի և Լուգանսկի մարզերի տարածքներից, ապա այդ պարագայում Մսկվայի դեմ պատժամիջոցների ծավալը կլինի ավելի մեծ չափերի:

Նույնիսկ չի բացառվում, որ այդ դեպքում արգելվեն ընդհանրապես դոլարային տրանզակցիաները ռուսական բանկերի միջոցով: Այդ դեպքում պատժամիջոցները մեծ հարված կլինեն նաև հասարակ ռուսաստանցիների համար: Լուրջ դժվարություններ իրենց վրա կզգան նույնիսկ Հայաստանի քաղաքացիները, որոնք գործարքներ են կնքում  կամ օգտվում են ռուսական բանկերի ծառայություններից:

Այս պահի դրությամբ դժվար է գուշակել, թե ինչ աստիճանի կարող է խորանալ այս ճգնաժամը: Այս հարցի պատասխանը կապված է նաև Ռուսաստանի և Ուկրաինայի քաղաքական վերնախավերի գործողություններից:

Օրինակ, պարզ չէ, թե ինչ տարածքներով են  ճանաչվել Դոնբասի հանրապետությունները: Բանն այն է, որ ըստ Դոնբասի հանրապետությունների ինքնահռչակ սահմանադրությունների, նրանց տարածքների մի մասը այս պահի դրությամբ գտնվում է ուկրաինական զորքերի վերահսկողության տակ: Այսօր հայտնի դարձավ, որ ճանաչումից անմիջապես հետո Մոսկվան կնքեց երկու այդ հանրապետությունների հետ ռազմաքաղաքական համաձայնագրեր, որպեսզի կարողանա այդ հանրապետություններում նոր ռազմակայաններ ձևավորի: Կարո՞ղ է արդյոք դրանից հետո որոշում կայացվի՝ «ազատել» այդ հանրապետությունների տարածքների այն մասերը, որոնք այսօր գտնվում են ուկրաինական զորքերի վերահսկողության տակ, դեռ պարզ չէ:

Մյուս կողմից, Մոսկվայի այս քայլից հետո, Ուկրաինայի համար առաջանում է, այսպես կոչված Casus belli  իրավիճակ, երբ Կիևը ստիպված պիտի գործողություններ սկսի այդ հանրապետություններ մտցված ռուսական զորքերի դեմ: Եթե Ուկրաինայի նախագահ Վլադիմիր Զելենսկին չգնա այդ քայլին, ապա նրան կարող են մեղադրել պետական դավաճանության մեջ և հեռացնել իշխանությունից: Եթե Զելենսկին գնա զինված բախման ուղղությամբ, ապա կարող է բռնկվել ավելի լայնամասշտաբ պատերազմ, որի ծավալները ոչ ոք այս պահին չի կարող գուշակել:

Ի՞նչ որոշումներ  կկայացնեն Պուտինն ու  Զելենսկին, այսօր դժվար է կանխատեսել:

Այսպիսով կարող ենք արձանագրել, որ ռուս-ուկրաինական ճգնաժամը երեկվանից թևակոխեց ավելի անորոշ ժամանակշրջան՝ լի անկանխատեսելի  վտանգավոր հետևանքներով ոչ միայն այդ երկու երկրների, այլև՝ ողջ աշխարհի համար:

Սա է իրականությունը:

Արտակ Հակոբյան