«Վերահսկվող ընդդիմությունների» պատմությունից
20-րդ դարի երկրորդ կեսին Մեքսիկայի Ինստիտուցիոնալ հեղափոխական կուսակցությունը (PRI), որը տասնամյակներ շարունակ իշխում էր երկրում, որոշ ընդդիմադիր կուսակցությունների հետ պահպանում էր ոչ պաշտոնական` ստվերային համագործակցություն։ Նրանց թույլատրվում էր մասնակցել ընտրություններին և ունենալ սահմանափակ քաղաքական ներկայություն, խաղալով ընդդիմության դերը։ Այս երևույթը հաճախ անվանում են «վերահսկվող ընդդիմություն»։
Եգիպտոս՝ Հոսնի Մուբարաքի օրոք
Հոսնի Մուբարաքի իշխանության տարիներին գործում էին օրինական ընդդիմադիր կուսակցություններ, որոնց թույլատրվում էր քննադատել իշխանություններին որոշակի սահմաններում և մասնակցել ընտրություններին։ Սակայն, նրանք գրեթե երբեք իրական հնարավորություն չէին ստանում իշխանության գալու, իսկ նրանց ղեկավարներից ոմանք մեղադրվում էին ռեժիմի հետ ոչ հրապարակային համագործակցության մեջ։
Սերբիա՝ Սլոբոդան Միլոշևիչի օրոք
Սերբիայում որոշ ընդդիմադիր կուսակցություններ ժամանակ առ ժամանակ իշխանության հետ գնում էին իրավիճակային պայմանավորվածությունների՝ օգնելով ձևավորել խորհրդարանական մեծամասնություն կամ պառակտելով միասնական ընդդիմությանը։ Իշխանափոխությունից հետո նման պայմանավորվածություններից մի քանիսը դարձան հանրային քննարկման թեմա։
Այս բոլոր դեպքերի ընդհանուր առանձնահատկությունն այն է, որ ընդդիմությունը հրապարակայնորեն քննադատում է իշխանությանը, սակայն իրականում չի ձգտում կամ չի կարող փոխել գործող քաղաքական համակարգը՝ երբեմն ստվերային պայմանավորվածությունների, փոխադարձ շահերի կամ ինստիտուցիոնալ սահմանափակումների պատճառով։ Միաժամանակ, յուրաքանչյուր կոնկրետ դեպքում նման պայմանավորվածությունների ապացուցվածության աստիճանը տարբեր է․ որոշ դեպքերում դրանք հաստատվել են փաստաթղթերով, կամ մասնակիցների վկայություններով, իսկ մյուսներում` շարունակում են մնալ քննարկումների առարկա։
Հետևեք մեզ Facebook-ում