«Բրիտանական հետքը» ղարաբաղյան պատերազմում. Ե՞րբ է ԱԱԾ- ն ուսումնասիրելու «բրիտանական ակտիվները» հայկական ՀԿ-ներում

Սեպտեմբերի 27-ի առավոտյան սկսված ղարաբաղյան նոր պատերազմի առաջին օրերից հայ հասարակությունն ու փորձագիտական ​​հանրությունը քննարկում էին այն հարցը, թե ով է Թուրքիայից բացի կանգնած Արցախի դեմ ադրբեջանական ագրեսիայի հետեւում: Երեկ այս հարցը շատ կոնկրետ պատասխան ստացավ:

ՀՀ փոխարտգործնախարար Շավարշ Քոչարյանի երեկվա խոսքերից պարզվեց, որ ՄԱԿ-ի ԱԽ վերջին փակ քննարկման ընթացքում ԱԽ մշտական անդամներից մեկը խափանել է Ղարաբաղի հարցով միասնական հայտարարության ընդունումը.

«Որևէ միջազգային կազմակերպություն՝ բացառությամբ ՄԱԿ-ի, ուղղակի միջամտելու լիազորություն չունի, միայն ՄԱԿ-ն է, ու դրա համար անհրաժեշտ է Անվտանգության խորհրդի որոշում, որը կարող է լինել տարբերակված, կարող են լինել տնտեսական սանկցիաներ, կարող է լինել ընդհուպ մինչև ուժի կիրառում... Ռուսաստան, ԱՄՆ, Ֆրանսիա, ներկայացրին շատ հավասարակշռված մոտեցում, որը հետո պետք է փակ քննարկման արդյունքում հնչեցներ նախագահողը: Այդ պարագայում նախագահությունը Ռուսաստանինն էր: Այնքան հավասարակշռված էր, խոսքը վերաբերվում էր կրակի դադարեցմանը, նրան, որ երրորդ կողմերը չմիջամտեն, խոսքը վերաբերվում էր նրան, որ անընդունելի է, որ ահաբեկիչները հայտնվում են այս հակամարտության մեջ: Եղավ ՄԱԿ-ի անվտանգության խորհրդի մշտական անդամ պետություն, որն, ըստ էության, տապալեց դա»,-ասել է Քոչարյանը:

Քանի որ Արցախի հարցով նախագծի ներկայացնողները համանախագահ երկրներն էին, որոնք երեքն էլ ԱԽ անդամ են, մնում են Մեծ Բրիտանիան եւ Չինաստանը։

Որքան էլ խոսենք պաշտոնական Պեկինի համագործակցության մասին Թուրքիայի հետ (հատկապես Մեծ Մետաքսե ճանապարհի նախագծի հարցում), սակայն սա այն հարցը չի, որտեղ Չինաստանը բացահայտ դեմ դուրս գար ԱԽ երեք երկրների նախաձեռնությանը։ Մնում է Մեծ Բրիտանիան։

Սրան պետք է հավելել նաև այն փաստը, որ մամուլում անմիջապես հայտնվեց նյութ` որում հղում կատարելով «դիվանագիտական ​​աղբյուրներին» հաստատվում էր այն վարկածը, որ հենց պաշտոնական Լոնդոնն է արգելափակել ՄԱԿ-ի Անվտանգության խորհրդի միավորված գործողությունները:

Եթե ​​դրան գումարենք այն փաստը, որ բրիտանական British Petroleum ընկերությունն արդեն իր աջակցությունն է հայտնել Ադրբեջանի կառավարությանը, որ Anglo Asian Mining PLC ընկերությունը հայտարարել է, որ Ադրբեջանի իշխանությունների հետ կապի մեջ է Զանգելանի շրջանում ոսկու հանքավայրերի շահագործման հետ կապված հարցերով, ապա պատկերն ավելի ամբողջական է դառնում:

Իհարկե, միամտություն կլինի հավատալ, որ Բրիտանիան պատերազմ է սանձազերծել հանուն ոսկու հանքավայրերի շահագործման, այս «խաղում շատ ավելի մեծ խաղադրույքներ են»:

Թուրքիային աջակցությունը և Ռուսաստանի Հյուսիսկովկասյան սահմանների մոտ ահաբեկչական անկլավի ստեղծումը կարող են դառնալ Ռուսաստանում իրավիճակի ապակայունացման, գրոհայիններին ՌԴ տարածք ներմուծման ցատկահարթակ:

Պատահական չէ, որ հենց ղարաբաղյան պատերազմի մեկնարկից հետո ահաբեկիչներն ակտիվացան ինչպես Դաղստանում, այնպես էլ Խաբարովսկում:

Գաղտնիք չէ նաեւ, որ երկար տարիներ բրիտանական կառավարությունը «զսպման քաղաքականություն» էր վարում Ռուսաստանի նկատմամբ: Եթե ​​նայեք ավելի քան 10 ռուս-թուրքական պատերազմների պատմությանը, ապա կարող եք հասկանալ, որ «թուրքական մսով» Լոնդոնը միշտ պատերազմել է Ռուսաստանի դեմ:

Այսօր բրիտանական քաղաքականության թուրքական ուղղության համադրողը բրիտանական MI6-ի նոր ղեկավար Ռիչարդ Մուրն է, ով ոչ միայն նախկինում եղել է Թուրքիայում Մեծ Բրիտանիայի դեսպանը, այլև Անկարայի հետ ակտիվ համագործակցության կողմնակից է ՝ Մոսկվային ճնշում գործադրելու համար:

Պատահական չէ նաեւ, որ Ուկրաինա-Թուրքիա մերձեցմանն ուղղված Անկարա վերջին այցելությունից առաջ Զելենսկին երկար փակ խոսակցություն էր ունեցել նույն Մուրի հետ։

Թուրքիան Մեծ Բրիտանիային պետք է որպես գործիք - նախեւառաջ Ռուսաստանի դեմ:

Նոր իրողությունների պայմաններում ես կցանկանայի հետևյալ հարցերը տալ. ե՞րբ է մեր ԱԱԾ-ն սկսելու ուսումնասիրել բրիտանական բոլոր դրամաշնորհային ծրագրերը, որոնք այս տարիներին իրականացվել են Հայաստանում: Ե՞րբ է հրապարակայնացվելու Մեծ Բրիտանիայի Հյուպատոսության և Դեսպանության հետ սերտ աշխատող անհատների ցանցը: Ե՞րբ է բացահայտվելու Լոնդոնից ֆինանսավորում ստացող հասարակական կազմակերպությունների գործունեության իրական իմաստը:

Երեկ մեր ԱԱԾ-ն բացահայտել է պետական ​​դավաճանության դեպք, ինչը նշանակում է, որ մեր հատուկ ծառայություններն այս օրերին քնած չեն, այլ ակտիվ աշխատում են: Որքան շուտ տրվեն պատասխաններ Հայաստանում բրիտանական ազդեցության գործակալների վերաբերյալ հարցերին, այնքան շուտ մենք կարող ենք «փակել ներքին ճակատը»: Եվ այդ ժամանակ Հայաստանը կկարողանա կենտրոնանալ պատերազմի հիմնական ճակատի վրա ՝ Արցախում ռազմական գործողությունների ճակատի վրա:

Սևակ Դանիելյան