Հայոց Ցեղասպանությունից հրաժարվում են նույն սխեմայով, ինչ հանձնեցին Արցախը

Քաղաքագետ Բենիամին Մաթևոսյանն Alpha News-ի եթերում «Վերնագիր» հեղինակային հաղորդման ընթացքում ներկայացրել է թեմայի շուրջ մասնագիտական վերլուծություն, որում մասնավորապես ասվում է.

«Ինչպես է Փաշինյանը կատարում Թուրքիայի հերթական պահանջը:

Ռուսաստանի արտաքին գործերի նախարար Սերգեյ Լավրովի այցը Հայաստան մեծ քննարկումներ առաջացրեց հայ հասարակությունում։ Մասնավորապես, քննարկվող թեմաներից մեկը դարձավ այն, որ Ռուսաստանի արտաքին գերատեսչության ղեկավարը չայցելեց Ծիծեռնակաբերդի հուշահամալիր։ ՀՀ ԱԳՆ-ն այս իրավիճակի վերաբերյալ հայտարարեց, որ ՌԴ ԱԳ նախարարի աշխատանքային այցի ծրագրի մշակման ընթացքում ռուսական կողմը տեղեկացրել է՝ Հայրենական պատերազմի հաղթանակի տարեդարձի կապակցությամբ նախարար Լավրովը կայցելի Հաղթանակի զբոսայգի, իսկ Ծիծեռնակաբերդ ՌԴ ԱԳ նախարարի անունից կուղարկվի ծաղկեպսակ:

«Աշխատանքային այցերի պարագայում ծրագրում նմանատիպ բաղադրիչների ներառումն իրականացվում է այցելող կողմի նախաձեռնությամբ»,-նշել են ՀՀ արտաքին գործերի նախարարությունում։ Կարևոր է ընդգծել, որ հենց այս թեմայի քննարկումների ժամանակ ՀՀ կառավարությունը մերժեց Հայոց ցեղասպանության ժխտման քրեականացման մասին օրինագիծը։ Հիշեցնենք, որ «Հայաստան» խմբակցության քարտուղար Արծվիկ Մինասյանը հայտնել էր, որ այդ օրինագիծը ներկայացվել է Ազգային ժողովի քննարկմանը՝ Հայոց ցեղասպանության110-րդ տարելիցի կապակցությամբ, և այն նպատակ ուներ փոփոխությունների հասնել ՀՀ Քրեական օրենսգրքում։ Սակայն իշխող «Քաղաքացիական պայմանագիր» խմբակցությունը մերժեց նախագիծը։

«Հայաստան» խմբակցությունը շարունակում էր պնդել, որ այս օրինագիծն այժմ առավել արդիական է, հատկապես հաշվի առնելով իշխանությունների որոշումը՝ Հայոց ցեղասպանության միջազգային ճանաչումը դուրս թողնելու արտաքին քաղաքական օրակարգից։ Հարկ է նշել, որ այս հարցում Նիկոլ Փաշինյանի կառավարությունը գիտակցաբար կրկնում է այն քայլերը, որոնք արդեն իրականացվել են Արցախի խնդրի շրջանակում։

Նույնիսկ մինչև 44-օրյա պատերազմըԱրցախի կարգավիճակը սկսեցին աստիճանաբար նվազեցնել։ Հայաստանի ազգային անվտանգության ռազմավարությունում, որը ընդունվել էր 2007 թվականին, օգտագործվում էր «Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետություն» ձևակերպումը, մինչդեռ 2020-ին ընդունված փաստաթղթում դրա փոխարեն օգտագործվում էին «Արցախ» և «Արցախի ժողովուրդ» տերմինները։ Սա նույնիսկ մինչև 44-օրյապատերազմն ամրագրում էր երկրորդ հայկական պետականության ավելի ցածր քաղաքական կարգավիճակը՝ ՀՀ իշխանությունների ընկալումներում:

2007-ի փաստաթղթում ազգային ռազմավարության առաջնային նպատակն էր ԼՂՀ ինքնորոշման իրավունքի իրացումը և միջազգային ճանաչումն Ադրբեջանի կազմից դուրս։ 2020-ի փաստաթղթում նման ձևակերպումներ չկան։ Փոխարենը նշվում է ինքնորոշման իրավունքի իրացումը «բոլոր հնարավոր տարբերակներով», իսկ որպես առաջնային խնդիր դիտարկվում է ոչ թե Արցախի Հանրապետության միջազգային ճանաչումը, այլ «Արցախի ժողովրդի անվտանգության ապահովումը»։

Այս փոփոխությունները ռազմավարական փաստաթղթերում կատարվել են 2020 թվականի ամռանը՝ 44-օրյա պատերազմից մի քանի ամիս առաջ։ Նմանատիպ գործընթաց այժմ նկատվում է նաև Հայոց ցեղասպանության հարցի համատեքստում՝ՀՀ իշխանությունները նպատակաուղղված կերպով փոխում են այս թեմայի ընկալումը հայ հասարակության մեջ և այն դուրս են թողնում երկրի արտաքին քաղաքական օրակարգից։

Հայոց ցեղասպանության ժխտման քրեականացման օրինագծի մերժումից հետո հաջորդ քայլը կարող է լինել Հայաստանի և Թուրքիայի պատմաբանների հանձնաժողովի ստեղծումը՝ «20-րդ դարի սկզբի իրադարձությունները» ուսումնասիրելու համար։ Հեշտ է պատկերացնել, թե ինչ եզրակացությունների կարող է հանգել նման հանձնաժողովը։

Եթե սա տեղի ունենա, ապա դա կլինի ևս մեկ հիմնարար հարված հայկական պետականության հիմքերին։ Անկախ Հայաստանը՝ ժամանակակից մարտունակ բանակով, անհրաժեշտ է նաև որպես գործիք, որը պետք է ապահովեր ցեղասպանության ենթարկված հայերի ֆիզիկական անվտանգությունը։ Եթե Հայոց ցեղասպանության էջն իսպառ փակվում է, ապա հարցականի տակ է դրվում Հայաստանի որպես անվտանգության ապահովման գործիքի գոյության անհրաժեշտությունը։ Եթե պետությունը չի կարողանում ապահովել անվտանգություն, կամ ավելի ճիշտ՝ ինքն է հանում այս հարցը իր պետական օրակարգից, ապա արդեն կասկածի տակ է դրվում պետության գոյության անհրաժեշտությունը։

Փաշինյանը չի կարող չհասկանալ սա, ինչպես նաև չէր կարող չգիտակցել Արցախի Հանրապետության քաղաքական կարգավիճակի նվազեցման հետևանքները Հայաստանի պետական ռազմավարական փաստաթղթերում։

Մտածե՛ք այդ մասին․․․»։