Կկարողանա՞ Զելենսկին Փաշինյանի օրինակով նոր «խաղաղության դարաշրջան» բացել Մոսկվայի հետ

Ուկրաինայի ղեկավարի վերջին արտահայտությունները՝ փոխզիջումների, հանրաքվե անցկացնելու համար Ղրիմի և Դոնբասի խնդիրների շուրջ, նմանեցնում են Նիկոլ Փաշինյանի այն արտահայտություններին, որով նա հանդես էր գալիս ղարաբաղյան երկրորդ պատերազմի ավարտից հետո:  Դա թույլ է տալիս ենթադրել, որ պատերազմի ավարտն մոտենում է և Ուկրաինայի նախագահ Վլադիմիր Զելենսկին փորձելու է ամեն կերպ պահպանել սեփական իշխանությունը, թեկուզ և Ռուսաստանին լուրջ զիջումներ կատարելու հաշվին:

Երբ կգա Մոսկվայի և Կիևի համար իրենց «նոյեմբերի 9-ի համաձայնագիրը», դժվար է կանախագուշակել: Բայց, որ  այն մոտենում է՝ ակնհայտ է:

Եվ այստեղ շատերը զուգահեռներ են անցկացնում Փաշինյանի և Զելենսկիի միջև ու փորձում հասկանալ, թե ինչ աստիճանի կարող է այս նույն «հայկական» պատմությունը կրկնվել Ուկրաինայում:

Այն, որ Զելենսկին ու Փաշինյանը շատ նման են իրենց վարքագծով,  նույնիսկ մակերեսի վրա է տեսանելի: Երկուսն էլ իշխանության են եկել «փողոցից», երկուսն էլ պոպուլիստներ են, երկուսն էլ աշխատանքի փորձ չեն ունեցել իշխանական կառավարման համակարգում, և վերջապես երկուսն էլ համարվում են, այսպես կոչված, «կոլեկտիվ Արևմուտքի» ներկայացուցիչներ, որոնց հանդեպ Մոսկվան ունի, մեղմ ասած, ոչ դրական վերաբերմունք:

Վերջապես, այդ երկուսի ժամանակ էլ Հայաստանն ու Ուկրաինան հայտնվեցին պատերազմի հորձանոտում:

Հենց այդ հանգամանքը հաշվի առնելով էլ շատերը համարում են, որ Զելենսկին, Փաշինյանի օրինակով, կարող է սեփական «խաղաղության դարաշրջանի» առաջարկով հանդես գալ:

Բայց հենց այս հարցում առաջանում են նաև  կասկածներ, թե Զելենսկին կկարողանա կրկնել Փաշինյանի քայլերը, թե՝ ո՞չ:

Բանն այն է, որ երկրորդ ղարաբաղյան պատերազմի ընթացքում ռմբակոծությունների հորձանոտում հայտնվեց Արցախը, սակայն ոչ Հայաստանը, ի տարբերություն Ուկրաինայի:

Ի տարբերություն Կիևի, Խարկովի, Մարիուպոլի, Երևանը, Գյումրին և Վանաձորը չհայտնվեցին ռմբակոծությունների տակ: Ճիշտ է, այստեղ Փաշինյանի արժանիքը դեր չխաղաց, սակայն փաստ է, որ Արցախի տարածքից այս կողմ մարդիկ պատերազմ չտեսան: Մինչդեռ Ուկրաինայում արդեն կա մոտ 10 մլն ներքին փախստական, որից ավելի քան 3 մլն-ը հեռացել է սեփական երկրից:

Ինչը  նշանակում է, որ Զելենսկիին ավելի դժվար կլինի համոզել, որ ինքը մանկուց երազել էր խաղաղություն հաստատել ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինի հետ: Ավելին, շաբաթներ առաջ ռուսների հետ ուկրաինական կողմից  բանակցային գործընթացին մասնակիցներից մեկը նույնիսկ սպանվեց և շատերը դա գնահատեցին, որպես զգուշացում Զելենսկիի համար: Հայաստանում, ի տարբերություն Ուկրաինայի, նման պատմություն չարձանագրվեց:

Զելենսկին  շատ լավ հասկանում է, թե ինչ կարող է իրեն սպառնալ, եթե նա փորձի գնալ փոխզիջման Պուտինի հետ, և այդ իսկ պատճառով էլ այսօր զբաղված է սեփական քարոզչությամբ, հանդես գալով տարբեր երկրների խորհրդարանների առաջ: Զելենսկիի համար այդ թատրոնի միակ նպատակը ուկրաինական «Մանդելայի» կերպարի մեջ հայտնվելն է, որպեսզի ապագայում կարողանա պաշտպանվել հնարավոր «դավաճանի»  պիտակից:

Բացի այդ, Փաշինյանի «խաղաղության դարաշրջանի» քաղաքականությունը աջակցություն էր ստանում միաժամանակ և Մոսկվայում, և Արևմուտքում, չհաշված Թուրքիան և Ադրբեջանը: Մինչդեռ Զելենսկիի հնարավաոր «խաղաղության դարաշրջանի» քաղաքականությունը դժվար թե դրական ընկալվի, օրինակ Վաշինգտոնի կողմից:

Այնպես որ ի տարբերություն Փաշինյանի, Զելենսկիի «խաղաղ դարաշրջանի» բացման համար դժվար ժամանակներ կարող են սպասվել:

Սա է իրականությունը:

Արտակ Հակոբյան