Մակրոնը կրկին ակտիվ է՝ այս անգամ ի՞նչ են կորցնելու Հայաստանն ու հայ ժողովուրդը (տեսանյութ) «Մայր Հայաստան»-ը սատարում է Հայ Առաքելական Սուրբ Եկեղեցուն ՀԱՊԿ քարտուղարությունը Երևանից որևէ հայտարարություն չի ստացել անդամակցության սառեցման մասին
23
ՌԴ ԱԳՆ-ն հայտարարել է, որ չի ընդունում Հայաստանի կշտամբանքները ՀԱՊԿ-ի կողմից Երևանի նկատմամբ իր մանդատն ու պարտավորությունները չկատարելու վերաբերյալ Նիկոլ Փաշինյանի «էստի համեցեքը» Ալիևին Ամիսներ առաջ ՌԴ-ն ուղիղ կոչ էր անում ՀՀ բնակչությանը հեղաշրջում անել և Մոսկվայի այդ պրոպագանդան չի թուլացել. Փաշինյան Միլիոնների թալան Երևանում․ Երևանի ավագանու «Մայր Հայաստան» խմբակցության ղեկավար Մանուկ Սուքիասյան (տեսանյութ) Փաշինյանի իշխանությունը էլի մի փաշինյանական կին պաշտոնյայի է կալանավորել Երևանում տրանսպորտի ուղեվարձը պետք է նվազի մինչև 25 դրամ․ «Մայր Հայաստանի» առաջարկը (տեսանյութ) Ոչ մի աթոռ հավերժ չէ, յուրաքանչյուր ոք կրելու է իր բաժին պատասխանատվությունը․ «Որդիների կանչ» Արմեն Գիրգորյանը Ներքին Հանդի միջադեպի մեղքը գցել է ռուսների վրա (տեսանյութ) Նիկոլ Փաշինյանի օլիգարխացումը. ինչու է ՔՊԿ-ն թանկացնում քաղաքային տրանսպորտը և ինչ է առաջարկում «Մայր Հայաստանը» (տեսանյութ) Փաշինյանի քաղաքականության նպատակը ՀՀ-ից ռուսներին դուրս հանելն է. Հրանտ Բագրատյանը հեռակա է մասնակցում հանրահավաքին Պատերազմ Արցախում
ՌԴ ԱԳՆ-ն հայտարարել է, որ չի ընդունում Հայաստանի կշտամբանքները ՀԱՊԿ-ի կողմից Երևանի նկատմամբ իր մանդատն ու պարտավորությունները չկատարելու վերաբերյալ Մակրոնը կրկին ակտիվ է՝ այս անգամ ի՞նչ են կորցնելու Հայաստանն ու հայ ժողովուրդը (տեսանյութ) Մարդկանց խաբելու առումով այս իշխանությունը հավասարը չունի. Արմեն Մանվելյան (տեսանյութ) Միլիոնավոր դրամներ են օդ կրակում, որ իրենց ծանոթների բիզնեսները պահեն․ Արմեն Քոչարյան (տեսանյութ) ՀԱՊԿ-ի վերաբերյալ Փաշինյանի հայտարարությունը հետևանք է ունենալու. Տիգրան Աբրահամյան (տեսանյութ) Այ հիմա՛ր, բա էդ ու՞մ սարքած ճանապարհներով Գյումրուց հասար Երևան․ Սամվել Հակոբյան (տեսանյութ) Չի համապատասխանում իրականությանը․ ՀՀ ՊՆ-ն հերքում է՝ Բաքվի հայտարարությունը Նախազգուշացում․ Նարեկ Մանթաշյան Նիկոլ Փաշինյանի «էստի համեցեքը» Ալիևին Պուտինի մամուլի քարտուղարն անդրադարձել է Փաշինյանի հայտարարությանը «Մայր Հայաստան»-ը սատարում է Հայ Առաքելական Սուրբ Եկեղեցուն Ամիսներ առաջ ՌԴ-ն ուղիղ կոչ էր անում ՀՀ բնակչությանը հեղաշրջում անել և Մոսկվայի այդ պրոպագանդան չի թուլացել. Փաշինյան Սեպտեմբերի 19-ի ռազմական գործողությունների հետևանքով գերության մեջ է հայտնվել 16 անձ Թող արտագնա աշխատանքի մեկնողը մեր սարքած ճանապարհներով չգնա. Նիկոլ Փաշինյան. Տեսանյութ ՀԱՊԿ քարտուղարությունը Երևանից որևէ հայտարարություն չի ստացել անդամակցության սառեցման մասին Շուշիի անկման համար մեկին դատում են, մյուսին՝ պաշտոն տալիս Ինչպե՞ս են անցել ՔՊ փակ նիստերը Արմեն Աշոտյանի գործով քննիչը պարգեւատրվել է Հայաստանը սառեցրել է իր մասնակցությունը ՀԱՊԿ-ին. Փաշինյան Առաջարկում ենք փետրվարի 24-ին, ժամը 11:30-ին լինել Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնում, Սուրբ Տրդատի խորանի մոտ․ «էջմիածին» խմբակցություն Ռուս սահմանապահները հեռացվելու են Երևանի «Զվարթնոց» միջազգային օդանավակայանից Հայաստանում դեռ ոչ ոք իշխանության իրական հայտ չի ներկայացրել. Ստեփան Դանիելյան Ռուսական կողմի ընկալմամբ՝ Հայաստանը դաշնակից չէ. Հայկ Խալաթյան (տեսանյութ) Քա՞նի ադրբեջանցի տեռորիստի է արտահանձնել Հայաստանը. «Կարճ ասած» (տեսանյութ) Միլիոնների թալան Երևանում․ Երևանի ավագանու «Մայր Հայաստան» խմբակցության ղեկավար Մանուկ Սուքիասյան (տեսանյութ) Արդյոք Երևանն անկեղծորեն ձգտում է հասնել ադրբեջանցի ռազմական հանցագործների արտահանձմանը (տեսանյութ) Առանց արդար խաղաղության տարածաշրջանը հանգիստ չի ունենալու. Բորիս Մուրազի Դատախազությունն ադրբեջանցու արտահանձնման համար դիմել է ՌԴ-ին, մինչդեռ նա արդեն Բաքվում է Հայաստանի զրոյական կետը Ադրբեջանը Պակիստանից JF-17C կործանիչներ կգնի

The Times. Ահա թե ինչպես է տեղի ունենում մշակութային ցեղասպանություն

News.am-ը թարգմանաբար ներկայացրել է «Թայմսի» հրապարակումը:
2023 թվականի սեպտեմբերին Լեռնային Ղարաբաղից ավելի քան 100,000 հայերի ցավոտ արտագաղթ է տեղի ունեցել։ Տեղի բնակիչների այս զանգվածային արտագաղթը իրենց հայրենիքից հաջորդեց ինը ամիս շրջափակմանը, որն ավարտվեց սեպտեմբերի 19-ին արյունալի ռազմական հարձակմամբ, գրում է Times-ը։
«Այս տղամարդիկ, կանայք և երեխաները, վախենալով իրենց կյանքի համար, թողեցին ամբողջ աշխարհներ՝ իրենց դպրոցներն ու խանութները. դաշտեր, նախիրներ և խաղողի այգիներ, իրենց նախնիների գերեզմանոցները։ Նրանք թողել են նաև եկեղեցիներ՝ մեծ ու փոքր, հին ու ավելի ժամանակակից, մեծ ու համեստ, որոնց մեջ հավաքվել ու աղոթել են դարերով։ Նրանք նաև թողել են կամուրջներ, ամրություններ, վաղ ժամանակակից առանձնատներ և խորհրդային ժամանակաշրջանի հուշարձաններ, ինչպիսին է սիրելի «Մենք և մեր սարերը» հուշարձանը: Հիմա ի՞նչ է լինելու այս վայրերի հետ։
Մենք լավ գիտենք, թե ինչ կատարվեց Ջուղայում, Նախիջևանում. 16-րդ դարի հայկական տապանաքարերի տպավորիչ լանդշաֆտը Ադրբեջանի կողմից մի քանի տարում ջնջվեց աշխարհի երեսից։ Մենք գիտենք, թե ինչ է պատահել Ջեբրայիլի Աստվածածին եկեղեցուն և Մեծ Թաղեր գյուղի հայկական գերեզմանատանը. երկուսն էլ ամբողջությամբ ջնջվել են հողատար սարքավորումների միջոցով։
Մենք նաեւ գիտենք, թե ինչ եղավ Շուշիի Ղազանչեցոց տաճարի հետ, որն իր հերթին գնդակոծվեց, վնասեցին գրառումները, այն «վերականգնվեց» առանց հայկական գմբեթի
և այժմ վերանվանվել է «քրիստոնեական» տաճար։ Այս գործողությունների լկտիությունը, ինչպես գրել է լրագրող Ջոշուա Կուչերան 2021 թվականի մայիսին, «ենթադրում է աճող վստահություն, որ [Բաքուն] կարող է վերակառուցել իր նոր վերականգնված տարածքները ցանկացած տեսքով, ինչպես կցանկանա»:
Արցախում հազարավոր տարիների հայկական կյանքի ոչնչացումը հնարավոր է դարձել այն մարդկանց եւ երկրների անգործության և թվացյալ անտարբերության շնորհիվ, որոնք կարող էին դա կանխել։
Միացյալ Նահանգները և Եվրամիությունը շռայլորեն խոսում են մարդու համընդհանուր իրավունքների մասին, սակայն ոչինչ չարեցին այն ինը ամիսների ընթացքում,
երբ արցախցիներին զրկել էին սննդից, դեղորայքից, վառելիքից և այլ կենսական ապրանքներից։ Նրանք ոչինչ չարեցին Արդարադատության միջազգային դատարանի վճիռն իրականացնելու համար, որն Ադրբեջանից պահանջում էր դադարեցնել շրջափակումը դեռևս 2023 թվականի փետրվարին։ Այս անգործությունը խրախուսեց Ադրբեջանին հարձակվել, ինչպես կխրախուսի մյուսներին անել նույնը այլուր:
Կարևոր է հասկանալ, թե ինչպիսի մշակութային ավերածություններ են արվում. այս հուշարձաններն ու քարերը վկայում են հայության սերունդների մասին, որոնք պաշտել և հոգացել են դրանց մասին: Ոչնչացնել դրանք, նշանակում է ջնջել ոչ միայն մշակույթը, այլև ժողովուրդը։ Ինչպես նշել է արվեստի պատմաբան Բարի Ֆլոդը, 2016 թվականին, այսպես կոչված, «Իսլամական պետության» կողմից 2014 թվականից ի վեր մշակութային ժառանգության ոչնչացման մասին, «սոցիալական միավորող հյուսվածքների ֆիզիկական ոչնչացումը` արխիվներ, արտեֆակտներ և հուշարձաններ, որոնցում մարմնավորվել են բարդ միկրոպատմություններ, նշանակում է, որ հիմա այդ անցյալում կան բաներ, որոնք չեն կարող և երբեք հայտնի չեն լինի»: Նման կորստի ողբերգական օրինակ է Ջուղայի գերեզմանատունը։
Եթե ​​պատմությունը ուղեցույց է, ապա էթնիկ զտումներին սովորաբար հաջորդում են բոլոր տեսակի մշակութային ոչնչացումները՝ վանդալիզմից մինչև լանդշաֆտի ամբողջական ոչնչացում: Վերջին մարտավարությունը կկիրառվի ոչ այնքան հայտնի եկեղեցիների հետ: Սա կլինի ավելի քիչ հայտնի հայկական հուշարձանները քանդելու չարագուշակ միջոց, որը կսնուցի այն գաղափարը, որ վաղ ժամանակակից ժամանակաշրջանում այնտեղ հայեր չեն եղել:
Կլինի նաև կեղծիք, որում հայկական հուշարձաններին տրվում է նորաստեղծ պատմություն և համատեքստ։ 13-րդ դարում կառուցված Դադիվանք և Գանձասար վանքերը միջնադարյան հայկական ճարտարապետության հոյակապ ու բնորոշ նմուշներ են և արդեն վերանվանվել են «հին կովկասյան ալբանական տաճարներ»։
Ակնկալվում է, որ այս և այլ վայրերը կդառնան «կովկասյան-ալբանական հնագույն մշակույթին» նվիրված գիտաժողովների և սեմինարների անցկացման վայրեր։ Ինչ վերաբերում է այդ շենքերի, խաչքարերի և տապանաքարերի վրա անթիվ հայերեն մակագրություններին. դրանք, ինչպես 2021 թվականի փետրվարին հայտարարել էր Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևը, հայկական կեղծիքներ են և կստանան իրենց «նախնական տեսքը» (ենթադրաբար հափշտակելով, ավազով պայթեցնելով) կամ հայերեն արձանագրություններով քարերը հեռացնելով, ինչպես արվել է 1980-ական թթ.)։
Ի վերջո, տեղի կունենա Ադրբեջանի «մուլտիկուլտուրալիզմի» հաղթանակը. «Եկե՛ք Ղարաբաղ՝ հին քրիստոնյաների հայրենիք»,- կասեն մարդիկ։ «Խնդրում եմ անտեսել քարե պատի փորագրված տառերը, քանի որ սա հայերեն գրություն չէ։ Այստեղ երբեք հայեր չեն եղել»։ Բացառությամբ Բաքվի դատապարտելի թանգարանում պատկերված զինվորների և օկուպանտների, որտեղ ցուցադրված են զոհված հայ զինվորների մոմե արձանները, դա այնքան անմարդկային տեսարան է, որ միջազգային իրավապաշտպան կազմակերպությունները, այդ թվում՝ ադրբեջանցի ակտիվիստները, պահանջում են փակել այն:
Ահա թե ինչպես է տեղի ունենում մշակութային ցեղասպանություն. Ավելի քան 100 տարի առաջ տեղի ունեցավ Օսմանյան կայսրության կողմից իրականացված Հայոց ցեղասպանությունը, որին հաջորդեցին լայնածավալ թալանը, վանդալիզմը և հայկական վայրերի ավերումը ներկայիս Թուրքիայի տարածքում: Երկրորդ մշակութային ցեղասպանության հեռանկարն այժմ օրակարգում է: Միայն թե հիմա հայերը կհետեւեն, թե ինչ է կատարվում առցանց՝ տրավմա ապրելով հուշարձան առ հուշարձան:
2020 թվականին հայ ակտիվիստները կոչ են արել ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ին և մշակութային ժառանգության պահպանության այլ կազմակերպություններին միջազգային մոնիտորինգ իրականացնել Լեռնային Ղարաբաղի խոցելի վայրերի նկատմամբ։ Ոչինչ չի արվել: Հիմա ժամանակն է, որ աշխարհը պաշտպանի այն, ինչ մնացել է հայկական մշակույթից Լեռնային Ղարաբաղում: Եթե ​​սա չանենք, ո՞ր մշակույթն է լինելու հաջորդը»:



Հետևեք մեզ Telegram-ում
Հետևեք մեզ YouTube-ում
Websiite by Sargssyan
Հետևեք մեզ Facebook-ում https://www.facebook.com/ZhamLratvakan