Ի՞նչ նպատակ է հետապնդում Եվրոպան Հայաստանում ընտրություններից առաջ
Ինչպես հայտնի է, Հայաստանը 2025 թվականի մայիսին ընտրվել էր, որպես Եվրոպական քաղաքական համայնքի 8-րդ գագաթաժողովը հյուրընկալող երկիր։ 2025 թվականի հոկտեմբերին Դանիայում կայացած 7-րդ գագաթաժողովից հետո Փաշինյանը հայտարարեց, որ 8-րդ գագաթաժողովը կանցկացվի 2026 թվականի մայիսի 4-ին՝ երկուշաբթի օրը, Երևանում։ Գագաթաժողովին կհաջորդի Հայաստան–Եվրամիություն առաջին գագաթաժողովը, որը կկայանա հաջորդ օրը։
Եվ ահա, այսօր, մայիսի 4-ին, Հայաստանը հյուրընկալում է եվրոպական քաղաքական համայնքին մասնակցող պետությունների ղեկավարներին, ինչպես նաև՝ Միության արտաքին գործերի և անվտանգության քաղաքականության հարցերով գերագույն ներկայացուցիչներին:
Արդեն հայտնի է, որ Երևան չի այցելի Գերմանիայի կանցլերը, իսկ Թուրքիան ներկայացված կլինի փոխվարչապետով:
Պաշտոնական օրակարգն արդեն հայտարարվել է, և ԵՔՀ ութերորդ գագաթաժողովը կկենտրոնանա չորս ռազմավարական թեմաների վրա՝
-Ժողովրդավարական դիմադրողականության ամրապնդում
-Կապի ընդլայնում
-Տնտեսական և էներգետիկ անվտանգության ամրապնդում
-Անվտանգության փոփոխվող կարիքների և տարածաշրջանային մարտահրավերների բավարարում:
Կանադայի վարչապետ Մարկ Քարնին Եվրոպական քաղաքական համայնքի գագաթաժողովին կմասնակցի որպես հյուր, ինչը առաջին դեպքն է, երբ ոչ եվրոպական երկիր է ներկայացված լինելու։ Հրավիրված պատվիրակների թվում կլինեն ՆԱՏՕ-ի գլխավոր քարտուղար Մարկ Ռյուտեն և Եվրոպայի խորհրդի գլխավոր քարտուղար Ալեն Բերսեն, որոնք կայցելեն Երևան՝ մասնակցելու ԵՔՀ 8-րդ գագաթաժողովին։
Փաշինյանը հրավիրել է նաև Ուկրաինայի նախագահ Զելենսկուն, ով որպես բալանսավորելու քայլ, օրեր առաջ հյուրընկալվել էր Ադրբեջանում և այդ երկրի հետ ռազմավարական բնույթի համաձայնագրեր էր կնքել:
Այս միջոցառումների բաղադրիչ է նաև Մակրոնի այցելությունը, որի հետ Փաշինյանը մտադիր է կնքել հատուկ համաձայնագիր:
Այսպիսով, մայիսի 4-5-ը կայանալիք երկկողմ գագաթաժողովը պատմական կլինի. առաջին անգամ Հայաստանի և Եվրամիության առաջնորդները կհանդիպեն այս ձևաչափով։ Հայաստանը կներկայացնի Նիկոլ Փաշինյանը, իսկ Եվրամիությունը՝ Եվրոպական խորհրդի նախագահ Անտոնիո Կոստան և Եվրոպական հանձնաժողովի նախագահ Ուրսուլա ֆոն դեր Լեյենը։
Ո՞րն է այս միջոցառումների գլխավոր նպատակը
ԵՄ-Հայաստան գագաթաժողովն ընդամենը մտադրության հռչակագիր է։ Հայաստանում մոտենում են ընտրություններ, և գագաթնաժողովը ցույց է տալիս Եվրոպայի աջակցությունը Նիկոլ Փաշինյանի կառավարությանը։ Սա ուշադրության խորհրդանշական դրսևորում է. Եվրոպան պատրաստ է երկխոսել նրա հետ։
Թեև Հայաստանում ԵՄ ներկայացուցիչը լոլոներ էր հրապարակել, թե ԵՄ-ն չի ուզում խառնվել Հայաստանի ընտրություններին և ընդամենը մտահոգված է հնարավոր «հիբրիդային» միջամտությամբ՝ Մոսկվայի կողմից, այնուամենայնիվ ներկայիս միջոցառումները դա հենց նման «հիբրիդային» միջամտության ամենավառ դրսևորումներից են, որոնցով հանդես է գալիս ԵՄ-ն Հայաստանում:
ԵՄ-ին Հայաստանի միանալու գաղափարն այժմ անտեղի է։ Խորվաթիան ընդունվել է ավելի քան 10 տարի առաջ, մինչդեռ Բալկանյան այլ երկրների, ինչպիսին է, օրինակ, Չեռնոգորիան (Մոնտենեգրո), ինտեգրման գործընթացը տարիներ շարունակ ձգձգվել է։ Թուրքիան մինչ այսօր ԵՄ անդամի թեկնածուի կարգավիճակ ունի, արդեն մոտ 60 տարի:
Հայաստանը Հարավային Կովկասի մաս է կազմում, որը առանձին տարածաշրջան է, հեռու է Եվրոպայից։ Բացի այդ, կան մեծ հարցեր. ի՞նչ կլինի եվրոպական ինտեգրման հետ Ֆրանսիայի ընտրություններից հետո։ Եթե եվրասկեպտիկ Ջորդան Բարդելան հաղթի, գործընթացն ավելի բարդ կդառնա նույնիսկ պաշտոնական թեկնածուների համար։ Հայաստանը նման թեկնածու չէ, ուստի սա հեռավոր հեռանկար է, ինչպես նաև՝ Փաշինյանի քաղաքական աջակցությունը ընտրություններից առաջ։
Սա է իրականությունը:
Արտակ Հակոբյան
Zham.am

